കസ്റ്റംസ് ഡ്യൂട്ടി റീഫണ്ടുകൾക്ക് സാധാരണയായി ഉപയോഗിക്കുന്ന കസ്റ്റംസ് ആക്ടിലെ സെക്ഷൻ 27, തെറ്റായി പണമാക്കിയ ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി തിരികെ ലഭിക്കുന്നതിന് ബാധകമല്ലെന്ന് സുപ്രീം കോടതി. കസ്റ്റംസ് വകുപ്പ് ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി പണമാക്കുന്നത് കസ്റ്റംസ് ഡ്യൂട്ടി അടയ്ക്കുന്നതിന് തുല്യമല്ലെന്ന് കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു. അതിനാൽ, 'അന്യായമായ സമ്പാദ്യം' (unjust enrichment) എന്ന തത്വമോ സെക്ഷൻ 27-ലെ നടപടിക്രമങ്ങളോ ഈ കേസുകളിൽ ബാധകമാകില്ല. പതഞ്ജലി ആയുർവേദ് ലിമിറ്റഡ് സമർപ്പിച്ച ഹർജി പരിഗണിച്ചാണ് സുപ്രീം കോടതിയുടെ ഈ സുപ്രധാന വിധി.

പ്രധാന നിയമപരമായ നിലപാട്

ഒരു ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി ഒരു സുരക്ഷാ നിക്ഷേപം മാത്രമാണെന്നും ഡ്യൂട്ടി അടയ്ക്കുന്നതിന് തുല്യമല്ലെന്നും കോടതി വ്യക്തമാക്കി. അതിനാൽ, തെറ്റായി പണമാക്കിയ ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി തിരികെ ലഭിക്കുന്നതിനുള്ള അപേക്ഷകൾക്ക് വ്യത്യസ്ത നിയമപരമായ അടിസ്ഥാനമാണുള്ളത്. ഇത്തരം കേസുകളിൽ സെക്ഷൻ 27 ഓ അന്യായമായ സമ്പാദ്യം എന്ന തത്വമോ പ്രയോഗിക്കുന്നത് നിയമപരമായ തെറ്റാണെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
സാധനങ്ങൾ താൽക്കാലികമായി വിട്ടുകിട്ടുന്നതിനോ തീർപ്പാക്കാത്ത കേസുകളിലോ സ്ഥാപനങ്ങൾ ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടി നൽകാറുണ്ട്. ഇത്തരം ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടികൾ തെറ്റായി ഉപയോഗിച്ചാൽ, കസ്റ്റംസ് ഡ്യൂട്ടി റീഫണ്ടിന് സമാനമായ നടപടിക്രമങ്ങളില്ലാതെ അവ തിരികെ നൽകണം.

പ്രാധാന്യം
 
ഈ വിധി ഇറക്കുമതിക്കാർക്കും കയറ്റുമതിക്കാർക്കും വലിയ ആശ്വാസമാണ് നൽകുന്നത്. കസ്റ്റംസ് നടപടികൾക്കിടെ ബാങ്ക് ഗ്യാരണ്ടികൾ തെറ്റായി പണമാക്കുന്ന നിരവധി സാഹചര്യങ്ങളിൽ ഇത് പ്രയോജനകരമാകും. സുരക്ഷാ നിക്ഷേപങ്ങളും യഥാർത്ഥ നികുതി പിരിവുകളും തമ്മിലുള്ള നിയമപരമായ വ്യത്യാസം ഇത് ഉറപ്പിക്കുകയും, റവന്യൂ അധികാരികളുടെ നീതിയുക്തമായ സമീപനം ഊന്നിപ്പറയുകയും ചെയ്യുന്നു. കസ്റ്റംസ് ആക്ട് പ്രകാരമുള്ള റീഫണ്ട് ക്ലെയിമുകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരമായ വ്യാഖ്യാനം ഇത് ശക്തിപ്പെടുത്തുകയും, സർക്കാർ നടപടികളിൽ തുല്യതയും ഉത്തരവാദിത്തവും ഉറപ്പിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.